HSTR teachers notes: ವಿದ್ಯುತ್ ಅಧ್ಯಯನದ ಸಂಪೂರ್ಣ ನೋಟ್ಸ್ ಇಲ್ಲಿದೆ

HSTR teachers notes HSTR teachers notes ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ (Electric Current)

ವಾಹಕದ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯುದಾವೇಶಗಳು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಒಂದು ವಾಹಕದ ಅಡ್ಡಕೊಯ್ದ ಮೂಲಕ ಒಂದು ಸೆಕೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ವಿದ್ಯುದಾವೇಶ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪ್ರವಾಹದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸೂತ್ರ:

I = Q/t

ಇಲ್ಲಿ,

– I = ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ

– Q = ವಿದ್ಯುದಾವೇಶ

– t = ಕಾಲ

ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹದ SI ಘಟಕ ಆಂಪಿಯರ್ (A).

ಒಂದು ಸೆಕೆಂಡಿನಲ್ಲಿ 1 ಕೂಲಂಬ್ ವಿದ್ಯುದಾವೇಶ ಹರಿದರೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹದ ಪ್ರಮಾಣ 1 ಆಂಪಿಯರ್ ಆಗಿರುತ್ತದೆ.

ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಧನಾವೇಶಗಳು ಚಲಿಸುವ ದಿಕ್ಕು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಾಹ್ಯ ಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬ್ಯಾಟರಿಯ ಧನ ತುದಿಯಿಂದ ಋಣ ತುದಿಯ ಕಡೆ ಎಂದು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಲೋಹದ ವಾಹಕಗಳಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿ ಚಲಿಸುವ ಕಣಗಳು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‌ಗಳು. ಅವು ಋಣಾವೇಶ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪ್ರವಾಹದ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಚಲಿಸುತ್ತವೆ.

HSTR teachers notes  ವಿದ್ಯುತ್ ಪೊಟೆನ್ಶಿಯಲ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸ (Potential Difference)

ಒಂದು ಕೂಲಂಬ್ ವಿದ್ಯುದಾವೇಶವನ್ನು ಒಂದು ಬಿಂದುವಿನಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಬಿಂದುವಿಗೆ ಸಾಗಿಸಲು ಬೇಕಾಗುವ ಕಾರ್ಯದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಆ ಎರಡು ಬಿಂದುಗಳ ನಡುವಿನ ಪೊಟೆನ್ಶಿಯಲ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಅಥವಾ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸೂತ್ರ:

V = W/Q

ಇಲ್ಲಿ,

– V = ಪೊಟೆನ್ಶಿಯಲ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸ

– W = ಮಾಡಿದ ಕಾರ್ಯ

– Q = ವಿದ್ಯುದಾವೇಶ

ಇದರ SI ಘಟಕ ವೋಲ್ಟ್ (V).

ಪೊಟೆನ್ಶಿಯಲ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಅಳೆಯಲು ವೋಲ್ಟ್‌ಮೀಟರ್ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಅಳೆಯಬೇಕಾದ ಘಟಕದ ಅಥವಾ ಬಿಂದುಗಳ ನಡುವೆ ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಬೇಕು.

ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಅಮ್ಮೀಟರ್ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಮ್ಮೀಟರ್ ಅನ್ನು ಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಸರಣಿಯಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ನೆನಪಿಡಿ:

– ಅಮ್ಮೀಟರ್ → ಸರಣಿ ಜೋಡಣೆ

– ವೋಲ್ಟ್‌ಮೀಟರ್ → ಸಮಾನಾಂತರ ಜೋಡಣೆ

HSTR teachers notes  ಓಮ್‌ನ ನಿಯಮ (Ohm’s Law)

ಒಂದು ವಾಹಕದ ಉಷ್ಣತೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಭೌತಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವಾಗ, ಅದರ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹವು ಅದರ ಎರಡು ತುದಿಗಳ ನಡುವಿನ ಪೊಟೆನ್ಶಿಯಲ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ನೇರ ಅನುಪಾತದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.

ಅಂದರೆ,

V ∝ I

ಆದ್ದರಿಂದ,

V = IR

ಇಲ್ಲಿ R ವಾಹಕದ ರೋಧವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ಇದರಿಂದ,

R = V/I

ಎಂಬ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.

V ಮತ್ತು I ನಡುವಿನ ಗ್ರಾಫ್ ಬಿಡಿಸಿದಾಗ, ಓಮ್‌ನ ನಿಯಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ ವಾಹಕಕ್ಕೆ ಮೂಲಬಿಂದುವಿನಿಂದ ಸಾಗುವ ನೇರ ರೇಖೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಎಲ್ಲಾ ವಸ್ತುಗಳು ಓಮ್‌ನ ನಿಯಮವನ್ನು ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಓಮ್‌ನ ನಿಯಮಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ವರ್ತಿಸದ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಓಮಿಕ್ ಅಲ್ಲದ ವಾಹಕಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಬಹುದು. ಡಯೋಡ್ ಇದಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.

HSTR teachers notes ರೋಧ ಮತ್ತು ರೋಧಕತೆ

ರೋಧ (Resistance)

ವಾಹಕದ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ ಹರಿಯುವುದಕ್ಕೆ ವಾಹಕ ಒಡ್ಡುವ ವಿರೋಧವನ್ನು ರೋಧ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇದರ SI ಘಟಕ ಓಮ್ (Ω).

ವಾಹಕದ ರೋಧವು ಹಲವು ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ.

ರೋಧದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಅಂಶಗಳು

1. ವಾಹಕದ ಉದ್ದ:

ವಾಹಕದ ಉದ್ದ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಅದರ ರೋಧವೂ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.

R ∝ l

2. ಅಡ್ಡಕೊಯ್ದ ಕ್ಷೇತ್ರಫಲ:

ವಾಹಕ ದಪ್ಪವಾಗಿದ್ದರೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಹರಿಯಲು ಹೆಚ್ಚು ಅವಕಾಶ ಸಿಗುವುದರಿಂದ ರೋಧ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

R ∝ 1/A

3. ಪದಾರ್ಥದ ಸ್ವಭಾವ:

ವಿಭಿನ್ನ ಪದಾರ್ಥಗಳು ವಿಭಿನ್ನ ರೋಧಕತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.

4. ಉಷ್ಣತೆ:

ಲೋಹಗಳ ಉಷ್ಣತೆ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ಅವುಗಳ ರೋಧ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿದಾಗ:

R = ρl/A

ಇಲ್ಲಿ ρ (ರೋ) ಪದಾರ್ಥದ ರೋಧಕತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ರೋಧಕತೆ (Resistivity)

ರೋಧಕತೆ ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪದಾರ್ಥದ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಗುಣವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾಹಕದ ಉದ್ದ ಅಥವಾ ಆಕಾರದ ಮೇಲೆ ನೇರವಾಗಿ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ; ಪದಾರ್ಥದ ಸ್ವಭಾವ ಮತ್ತು ಉಷ್ಣತೆಯಂತಹ ಅಂಶಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.

ರೋಧಕತೆಯ SI ಘಟಕ:

ಓಮ್-ಮೀಟರ್ (Ω·m)

ತಾಮ್ರ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿಯಂತಹ ಲೋಹಗಳು ಕಡಿಮೆ ರೋಧಕತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಉತ್ತಮ ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕಗಳಾಗಿವೆ.

ರಬ್ಬರ್ ಮತ್ತು ಗಾಜಿನಂತಹ ವಸ್ತುಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ರೋಧಕತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಅವಾಹಕಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.

ನೈಕ್ರೋಮ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ರೋಧಕತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಿಶ್ರಲೋಹವಾಗಿದೆ. ವಿದ್ಯುತ್ ಹೀಟರ್ ಮತ್ತು ಇಸ್ತ್ರಿ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಂತಹ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಶಾಖ ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ.

HSTR teachers notes  ರೋಧಕಗಳ ಜೋಡಣೆ (Combination of Resistors)

ರೋಧಕಗಳನ್ನು ವಿದ್ಯುತ್ ಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಬಹುದು:

1. ಸರಣಿ ಜೋಡಣೆ

2. ಸಮಾನಾಂತರ ಜೋಡಣೆ

a) ಸರಣಿ ಜೋಡಣೆ (Series Combination)

ರೋಧಕಗಳನ್ನು ಒಂದರ ನಂತರ ಒಂದರಂತೆ ಒಂದೇ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಿದಾಗ ಅದನ್ನು ಸರಣಿ ಜೋಡಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಸರಣಿ ಜೋಡಣೆಯಲ್ಲಿ:

– ಎಲ್ಲಾ ರೋಧಕಗಳಲ್ಲೂ ಒಂದೇ ಪ್ರವಾಹ ಹರಿಯುತ್ತದೆ.

– ಒಟ್ಟು ಪೊಟೆನ್ಶಿಯಲ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರೋಧಕಗಳ ಪೊಟೆನ್ಶಿಯಲ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳ ಮೊತ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

V = V₁ + V₂ + V₃

ಸಮಾನ ರೋಧ:

Rs = R₁ + R₂ + R₃

ಹೀಗಾಗಿ ಸರಣಿ ಜೋಡಣೆಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ರೋಧವು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರೋಧಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ.

b) ಸಮಾನಾಂತರ ಜೋಡಣೆ (Parallel Combination)

ರೋಧಕಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಎರಡು ಬಿಂದುಗಳ ನಡುವೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಶಾಖೆಗಳಾಗಿ ಜೋಡಿಸಿದಾಗ ಅದನ್ನು ಸಮಾನಾಂತರ ಜೋಡಣೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

ಇಲ್ಲಿ:

– ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರೋಧಕದ ಮೇಲಿನ ಪೊಟೆನ್ಶಿಯಲ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಒಂದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ.

– ಒಟ್ಟು ಪ್ರವಾಹವು ವಿವಿಧ ಶಾಖೆಗಳ ಪ್ರವಾಹಗಳ ಮೊತ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

I = I₁ + I₂ + I₃

ಸಮಾನ ರೋಧ:

1/Rp = 1/R₁ + 1/R₂ + 1/R₃

ಸಮಾನಾಂತರ ಜೋಡಣೆಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ರೋಧವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರೋಧಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ.

ಮನೆಗಳ ವಿದ್ಯುತ್ ಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಸಮಾನಾಂತರ ಜೋಡಣೆ

ಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಬಲ್ಬ್, ಫ್ಯಾನ್, ಟಿವಿ, ಫ್ರಿಜ್ ಮುಂತಾದ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇದರಿಂದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಉಪಕರಣಕ್ಕೂ ಅಗತ್ಯವಾದ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಉಪಕರಣದಲ್ಲಿ ದೋಷ ಉಂಟಾದರೂ ಉಳಿದ ಉಪಕರಣಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.

ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮರ್ಥ್ಯ

ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹವು ಒಂದು ಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವಾಗ ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿಯ ಬಳಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ವಿದ್ಯುತ್‌ನಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಡುವ ಕಾರ್ಯ:

W = VIt

ಇಲ್ಲಿ V, I ಮತ್ತು t ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪೊಟೆನ್ಶಿಯಲ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸ, ಪ್ರವಾಹ ಮತ್ತು ಕಾಲವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.

ವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ (Electric Power)

ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ವಿದ್ಯುತ್ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

P = W/t

ಮೇಲಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಬಳಸಿ:

P = VI

ಓಮ್‌ನ ನಿಯಮವನ್ನು ಬಳಸಿದರೆ:

P = I²R

ಅಥವಾ,

P = V²/R

ಆದ್ದರಿಂದ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಮೂರು ಸೂತ್ರಗಳು:

– P = VI

– P = I²R

– P = V²/R

ಇದರ SI ಘಟಕ ವ್ಯಾಟ್ (W).

ಲೆಕ್ಕಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸುವಾಗ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪ್ರಮಾಣಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲು ಗಮನಿಸಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವುದು ಮುಖ್ಯ.

ವಿದ್ಯುತ್‌ನ ವಾಣಿಜ್ಯ ಘಟಕ

ಮನೆಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಬಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಿಲೋವ್ಯಾಟ್-ಗಂಟೆ (kWh) ನಲ್ಲಿ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇದನ್ನೇ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಯೂನಿಟ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

1 kWh = 3.6 × 10⁶ J

ಅಂದರೆ 1000 ವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಸಾಧನವನ್ನು ಒಂದು ಗಂಟೆ ಬಳಸಿದರೆ 1 kWh ಶಕ್ತಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹದ ಶಾಖೋತ್ಪಾದಕ ಪರಿಣಾಮ

ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹವು ರೋಧ ಹೊಂದಿರುವ ವಾಹಕದ ಮೂಲಕ ಹರಿದಾಗ ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿಯ ಒಂದು ಭಾಗವು ಶಾಖವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹದ ಶಾಖೋತ್ಪಾದಕ ಪರಿಣಾಮ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಜೂಲ್‌ನ ಶಾಖೋತ್ಪಾದಕ ನಿಯಮ ಮೂಲಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬಹುದು.

H = I²Rt

ಇಲ್ಲಿ,

– H = ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾದ ಶಾಖ

– I = ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ

– R = ರೋಧ

– t = ಕಾಲ

ಶಾಖೋತ್ಪಾದಕ ಪರಿಣಾಮದ ಬಳಕೆಗಳು

ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಶಾಖವನ್ನು ಹಲವು ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ವಿದ್ಯುತ್ ಹೀಟರ್: ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಶಾಖವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ.

ಇಸ್ತ್ರಿ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ: ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಸ್ತ್ರಿ ಮಾಡಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಶಾಖವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ.

ಫ್ಯೂಸ್: ಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ಪ್ರವಾಹ ಹರಿದಾಗ ಫ್ಯೂಸ್ ತಂತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಿಸಿಯಾಗಿ ಕರಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಮಂಡಲ ತುಂಡಾಗಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉಪಕರಣಗಳಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ವಿದ್ಯುತ್ ಬಲ್ಬ್: ಬಲ್ಬ್‌ನ ಫಿಲಮೆಂಟ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಷ್ಣತೆಗೆ ಬಿಸಿಯಾಗಿ ಬೆಳಕು ಹೊರಸೂಸುತ್ತದೆ.

HSTR teachers notes ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು

ವಿದ್ಯುತ್ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ.

ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನೆನಪಿಡಬೇಕಾದವು

ಅಮ್ಮೀಟರ್ → ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆ

ವೋಲ್ಟ್‌ಮೀಟರ್ → ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಜೋಡಣೆ

ಓಮ್‌ನ ನಿಯಮ → V = IR

ರೋಧ → R = V/I

ರೋಧದ ಸೂತ್ರ → R = ρl/A

ಸರಣಿ ಜೋಡಣೆ → Rs = R₁ + R₂ + R₃

ಸಮಾನಾಂತರ ಜೋಡಣೆ → 1/Rp = 1/R₁ + 1/R₂ + 1/R₃

ವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ → P = VI

ಪರ್ಯಾಯ ರೂಪಗಳು → P = I²R ಮತ್ತು P = V²/R

ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿ → W = VIt

ಜೂಲ್‌ನ ಶಾಖೋತ್ಪಾದಕ ನಿಯಮ → H = I²Rt

1 kWh = 3.6 × 10⁶ J

ಸರಣಿ ಮತ್ತು ಸಮಾನಾಂತರ ಜೋಡಣೆಯ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೇವಲ ಓದುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮಂಡಲದ ಚಿತ್ರ ಬಿಡಿಸಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರೆ ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಭವಾಗಿ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.

ಅದೇ ರೀತಿ, ವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಮೂರು ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಯಾವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬಳಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಸಂಖ್ಯಾತ್ಮಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು. kWh ಅನ್ನು ಜೂಲ್‌ಗೆ ಅಥವಾ ಇತರ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಪರಿವರ್ತಿಸುವಾಗ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಗಮನಿಸುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ.

ಸ್ನೇಹಿತರೆ ಈ ನೋಟ್ಸ್ ನಿಮಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ್ರೆ ನಮ್ಮ ಗೆ ವಾಟ್ಸಪ್ಪ್ ಗ್ರೂಪ್ಗಳಿಗೆ ಜಾಯಿನ್ ಆಗಿ ಇದೆ ತರ ಇಂಪಾರ್ಟೆಂಟ್ ಮಾಹಿತಿ ಹಾಕತೀವಿ ಹಾಗೆ ಈ ನೋಟ್ಸ್ ಅಲಿ ಏನಾದ್ರು ತಪ್ಪಾಗಿದ್ರೆ ದಯವಿಟ್ಟು ಕ್ಷಮಿಸಿ ಹಾಗೆ ನಿಮ್ಮ ಫ್ರೆಂಡ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ ಶೇರ್ ಮಾಡಿ